2 Ноябр 2026,
душанбе, 00:40, Душанбе
15.09.2026 18:25

Таҳлилгари исроилӣ: нишонаҳои шикасти стратегии Амрико дар ҷанги Эрон ошкор шудаанд

Як таҳлилгари исроилӣ менависад, ки Амрико дар ҳоле аз пирӯзӣ дар муқобили Эрон ҳарф мезанад, ки Пентагон аз коҳиши захираи аслиҳа хабар медиҳад. Дар канори он, нархи нафт ба 110 доллар афзоиш ёфта, гузаргоҳҳои стратегии Ҳурмуз ва Бобулмандаб дар зери муҳосираи неруҳои ҳомии Эрон қарор гирифтааст.

Реми Йеҳер, таҳлилгари исроилӣ дар сомонаи “Қазияи марказӣ” навишт, пирӯзии Амрико дар муқобили Эрон дар ҳоле расонаӣ мешавад, ки мушкилоти таъмини муҳимоти ҷангӣ ва афзоиши хароҷоти низомӣ мушкилоти стратегӣ барои Амрико эҷод намудааст.

Таҳлилгари исроилӣ дар мақолаи худ  ба гузориши нозири кулли Вазорати ҷанги Амрико ишора карда, зикр мекунад, ки ҷанг бо Эрон ба кам гардидани захираҳои муҳимоти ҷангӣ ва халалдор шудани занҷираи таъминот оварда расондааст.

“Пентагон барои ҷуброни ин камбудӣ водор шуд, ки хариди силоҳро суръат бахшад, захираҳои ашёи хом ва ҷузъҳои муҳимми низомиро зиёд кунад ва истеҳсоли муҳимоти ҷангиро тезонад”- менависад таҳлилгари исроилӣ.

Тибқи иттилои расонаҳо, хароҷоти иқдомҳои ҷангии Амрико то кунун тақрибан 33,4 миллиард доллар арзёбӣ мешавад, ки 22,3 миллиарди он барои харидани муҳимоти ҷангӣ сарф шудааст. Зикр мешавад, ки 50 ҳазор низомии Амрико дар ҷанг ширкат дошта, 18 нафар кушта ва беш аз 750 нафар маҷруҳ шудаанд.

Ин арқом аз ҷониби таҳлилгари исроилӣ нашр шуд. Бархе расонаҳои ғарбиву шарқӣ омори талафоти низомиёни амрикоиро бештар аз ин медонанд.

Таҳлилгари исроилӣ иддао мекунад, ки дар ҷараёни амалиётҳои низомӣ талафоти таҷҳизоти низомии Амрико низ назаррас будааст. Ӯ ишора мекунад, ки дар ин ҷанг 6 ҳавопаймои ҷангӣ осеб ё нобуд шудаанд. Ҳамчунин, 12 ҳавопаймои сӯзишворӣ ва 9 ҳавопаймои дигар аз кор мондаанд. Зикр мешавад, ки дар чаҳор моҳи аввали ҷанг 30 ҳавопаймои бесарнишини MQ-9-и Амрико аз ҷониби Эрон сарнагун шудаанд. Дар натиҷаи ҳамлаҳои Эрон пойгоҳҳои низомӣ, системаҳои дифоӣ, марказҳои иттилоотӣ ва иншооти радарии Амрико низ осеб дидаанд. Гуфта мешавад, ки пойгоҳи низомии Амрико дар Кувайт пурра вайрон шудааст.

Таҳлилгари исроилӣ менависад, ки мушкилоти Амрико фақат ба хароҷоти низомӣ маҳдуд намешавад. Тибқи арзёбии ӯ, истифодаи босуръати муҳимоти пешрафтаи ҷангӣ ба қобилиятҳои дифоии Амрико дар дигар минтақаҳо метавонад таъсири манфӣ гузорад. Гуфта мешавад, ин вазъият метавонад ба қудрати боздорандагии Вашингтон дар муқобили Чин таъсир гузорад. Ӯ зикр мекунад, ки барои истеҳсоли мушак ва дигар силоҳҳои пешрафта метавон ба зудӣ сармоя ҷалб кард, вале барои истеҳсоли он вақт ва неруҳои бештар лозим мешавад.

Дар ин таҳлил таҳлилгари исроилӣ ба афзоиши нақши Яман дар муодилаи амнияти минтақа ишора менамояд. Зикр мешавад, агар фишор ба тангаи Ҳурмуз ва ҳам Бобулмандаб афзоиш ёбад, интиқоли нафту мол дар минтақа метавонад бештар осеб бинад. Гуфта мешавад, ин вазъият метавонад ба болоравии нархи нафт, нақлиёт ва суғурта ва ҳамчунин, ба ҳаракати киштиҳои тиҷоратӣ дар масири канали Суэс таъсири манфӣ гузорад.

Таҳлилгари исроилӣ ишора мекунад, ки миёни ҳадафҳои эълоншудаи Амрико ва натиҷаҳои ҷанг фарқи зиёд вуҷуд дорад. Тибқи арзёбии ӯ, Амрико бо ҳадафи эҷоди қудрати боздорандагӣ ва заиф кардани Эрон ҷангро оғоз кард, ки ҳоло Пентагон аз коҳиш ёфтани захираҳои муҳимоти ҷангӣ ва мушкилоти таъминоти неруҳо хабар медиҳад.

Рами Йеҳер мегӯяд, ин вазъият суол ба вуҷуд меоварад, ки дар натиҷаи ҷанг кадом ҷониб қавитар ва кадом ҷониб заифтар шудаанд. Ӯ дар қисмати дигари мақолаи худ менависад, ки дар Амрико ва кишварҳои дигар интиқодҳо дар хусуси масъулияти сарвазирии Бенямин Нетаняҳу ва паёмади сиёсатҳои ҷангталабонаи ӯ бештар шудааст.

Таҳлилгари исроилӣ ба ин назар аст, ки баҳс дигар фақат ба ихтилофҳои дохилии Исроил маҳдуд нашуда, метавонад барои ҳукумати Тел-Авив ба як масъалаи ҷиддии сиёсӣ табдил шавад.

Dialog.tj

Хатти хабарҳо

31.10.2026 14:28

Раиси парлумони Туркманистон: Осиёи Марказӣ ба маркази муҳимми геополитикӣ ва иқтисодӣ табдил меёбад

Дунягозел Гулманова, раиси Маҷлиси Туркманистон гуфт, ки афзоиши ҳамкориҳои минтақавӣ ва густариши робитаҳо бо шарикони байналмилалӣ мавқеи Осиёи Марказиро дар иқтисоди ҷаҳон тақвият мебахшад. Дунягозел Гулманова ин нуктаро рӯзи 29-уми октябр дар ҷараёни Форуми чоруми байнипарлумонии кишварҳои Осиёи Марказӣ дар шаҳри Душанбе баён кардааст.
31.10.2026 13:54

Ноҳияи Данғара барандаи ҷоизаи байналмилалии «Барои шарикии барҷаста бо Чин» шуд

Имрӯз 31-уми октябр вазири корҳои хориҷии Ҷумҳурии Тоҷикистон Сироҷиддин Муҳриддин ҷоизаи байналмилалии «Барои шарикии барҷаста бо Чин» (Friendship City Award for Outstanding Partnership with China)-ро ба раиси ноҳияи Данғараи вилояти Хатлон Сиҷоуддин Саломзода супорид.
31.10.2026 13:16

Масъалаи бештар ҷалб кардани қишри ниёзманд ба омӯзиши касбу ҳунар баррасӣ гардид

Вазири меҳнат, муҳоҷират ва шуғли аҳолии Ҷумҳурии Тоҷикистон Солеҳа Холмаҳмадзода бо намояндаи навтаъини Хазинаи кӯдакони Созмони Милали Муттаҳид (ЮНИСЕФ) дар Ҷумҳурии Тоҷикистон Габриэлла Ивонна Акимова мулоқот намуд.
31.10.2026 11:11

Чин хостори густариши ҳамкориҳои иқтисодӣ бо Аврупо шуд

Си Ҷинпин, роҳбари Чуҳурии Халқии Чин дар дидор бо раиси ҷумҳури Швейтсария аз зарурати таҳкими ҳамкориҳои иқтисодӣ ва тиҷоратӣ миёни Чин ва Аврупо таъкид кард. Си Ҷинпин дар дидор бо Ги Пармелен, раиси ҷумҳури Швейтсария, хостори густариш ва таҳкими ҳамкориҳои иқтисодӣ бо Аврупо шуд.
31.10.2026 10:04

Сироҷиддин Муҳриддин нусхаи эътимодномаи сафири Амороти Муттаҳидаи Арабиро қабул намуд

30-юми октябр вазири корҳои хориҷии Ҷумҳурии Тоҷикистон Сироҷиддин Муҳриддин нусхаи эътимодномаи нахустин сафири муқими Фавқулода ва Мухтори Амороти Муттаҳидаи Арабӣ дар Ҷумҳурии Тоҷикистон Носир Ҳувайдон Зейбон Алӣ Ал-Катбиро қабул кард.
31.10.2026 09:44

Озарбойҷон ва чор кишвари Осиёи Марказӣ байни худ низоми пардохти QR ҷорӣ мекунанд

Бонкҳои марказии Тоҷикистон, Қазоқистон, Қирғизистон, Ӯзбекистон ва Озарбойҷон барои таҳия намудани механизми ҳамгироии низомҳои миллии пардохтҳои QR то охири соли 2026 ба созиш расиданд.
31.10.2026 09:14

Путин: “Ҷанги Русия ва Аврупо ғолиб нахоҳад дошт”

Владимир Путин, президенти Федератсияи Русия ҳушдор дод, ки дар сурати оғози ҷанг миёни Русия ва кишварҳои Аврупо ҳеч ҷонибе ғолиб нахоҳад шуд. Ӯ гуфт, Маскав қасди ҳамла ба Аврупоро надорад, вале барои ҳама гуна таҳаввулот омода аст.
31.10.2026 07:58

Тоҷикистон ва Созмони байналмилалии муҳоҷират масъалаҳои ҳамкориро баррасӣ карданд

Ҷумҳурии Тоҷикистон ва Созмони байналмилалии муҳоҷират масъалаи тақвияти ҳамкорӣ дар соҳаи муҳоҷиратро баррасӣ намуданд. Ҷонибҳо ҳамчунин, дар хусуси вазъи кунунии муносибатҳо ва имкониятҳои рушди минбаъдаи ҳамкорӣ табодули назар намуданд.