Вазоратҳои хориҷаи Чин ва Амрико ба рағми танишҳои мавҷуд миёни ду тараф, дар заминаи тавсеаи пойдори равобити дуҷониба ва тавсиаи ҳамкориҳо ба тавофуқ расиданд.

Ба гузориши хабаргузории “Киодо”, ҳамзамон бо омодагиҳои ду кишвар барои сафари Доналд Трамп, президенти Амрико ба Пекин дар моҳи апрел, Вазорати корҳои хориҷаи Чин имрӯз эълом кард, ки Ванг И, вазири корҳои хориҷаи ин кишвар ва Марко Рубио, ҳамтои амрикоии вай дар заминаи густариши пойдори равобити дуҷониба ва тавсиаи ҳамкориҳо ба тавофуқ расиданд.

Ин вазорати Ҷумҳурии мардумии Чин ба нақл аз Ванг И навишт: “То замоне ки ду тараф рӯйкарди баробарӣ, эҳтиром ва манофеи мутақобилро риоят кунанд, тарафайн метавонанд роҳҳалҳое барои рафъи нигарониҳои якдигар пайдо ва ихтилофоти худро ба дурустӣ мудирият кунанд”.

Ин дар ҳоле аст, ки Вазорати корҳои хориҷаи Амрико то кунун дар бораи ҷузъиёти ин дидор эъломи назар накардааст.

Дувумин дидори рӯ ба рӯи ин дипломатҳои воломақом, ки дар ҳошияи Конфронси амниятии солонаи Мюнхен баргузор шуд, пас аз тамоси телефонии Трамп ва Си Ҷинпин, раисҷумҳури Чин дар аввали ин моҳ сурат гирифт.

Пас аз ин муколама, Трамп, ки умедвор аст дар моҳи апрел бо Си Ҷинпин дидор кунад, гуфт, ки онҳо дар бораи “бисёре аз мавзуҳои муҳим” аз ҷумла тиҷорат, Тайван ва вазъияти феълии Эрон гуфтугӯ карданд.

Трамп моҳҳост, ки лаҳни худро дар бораи Чин мулоимтар карда, аммо дар ҳафтаҳои ахир давлати ӯ талошҳои худро барои эҷоди чорчӯбе бо муттаҳидон ҷиҳати коҳиши вобастагии беш аз ҳадди онҳо ба ин қудрати осиёӣ, дучандон кардааст.

Эъломи фурӯши густардаи силоҳ ба Тайван тавассути давлати Амрико дар моҳи декабр, вокуниши манфии Пекинро низ барангехт. Пекин муддаӣ аст, ки ин ҷазираи худмухтор бахше аз хоки ин кишвар аст ва дар сурати зарурӣ, ҳатто бо усули зӯр, ба хоки он вобаста хоҳад шуд.

Ба гуфтаи Вазорати корҳои хориҷаи Чин, Си Ҷинпин дар ин тамоси телефонӣ таъкид кард, ки Тайван “муҳимтарин масъала” дар равобити Чин ва Амрико аст ва ин ҷазира “ҳаргиз иҷоза нахоҳад дошт аз Чин ҷудо шавад”.

Гарчи гуфта шудааст, ки Чин ва Иёлоти Муттаҳида тавофуқ карданд, ки охирин дидор “мусбат ва созанда” будааст, аммо танишҳо ҳамчунон идома дорад.

Аввали ин ҳафта, Рубио аз судури ҳукми 20 сол зиндон барои Ҷимми Лай, фаъоли демократияхоҳи Гонконг, башиддат интиқод кард ва онро “поёни ноодилона ва ғамангез” барои ин парвандаи муҳимми байналмилалӣ хонд.

Лай, мухолифи сареҳи Ҳизби коммунистии Чин, тибқи қонуни амнияти миллии тасвибшудаи Пекин, ки дар соли 2020 дар Гонконг вазъ шуд, ба ҳамкорӣ бо неруҳои хориҷӣ маҳкум шуд.

Трамп дар моҳи декабр фош кард, ки аз Си Ҷинпин хостааст озодии бунёнгузори 78-солаи рӯзномаи тарафдори демократияи “Аппл Дейли”, ки акнун таътил шудааст, баррасӣ кунад ва ба вазъияти саломатии номатлуби ӯ ишора кард.

Ба гузориши сомонаи хабарии амрикоии “Политика”, Трамп қасд дорад ҳафтаи аввали апрел аз пойтахти Чин боздид кунад. Ин нахустин сафари ӯ ба Чин аз замони оғози давраи дувуми раёсати ҷумҳуриаш дар январи 2025 хоҳад буд.

Трамп ва Си Ҷинпин охирин бор дар охирҳои октябр дар Кореяи Ҷанубӣ дидор карданд ва дар ҷараёни он бар сари оташбаси яксолаи ҷанги тиҷоратӣ байни ду иқтисоди бузурги ҷаҳон тавофуқ карданд. Онҳо дар он замон дар бораи Тайван суҳбате накарданд.

Интизор меравад Скотт Бессент, вазири хазинадории Амрико, тайи ҳафтаҳои оянда бо Ҳе Лифенг, муовини Сарвазири Чин дидор кунад, то заминаҳои лозим барои иҷлоси ояндаро фароҳам созад.

Бессент рӯзи душанбе гуфт: “Мақомоти аршади амрикоӣ ҳафтаи гузашта барои омодасозии дидори ӯ бо Ҳе аз Чин боздид карданд”.

Dialog.tj