Дафтари намояндагии Созмони Милали Муттаҳид дар Афғонистон (ЮНАМО) дар гузориши нави худ аз афзоиши саркӯб ва нақзи густурдаи ҳуқуқи башар аз ҷониби ҳукумати Толибон дар се моҳи ахир хабар медиҳад.

Ин гузориш, ки аз моҳи апрел то июни соли 2025-ро фаро мегирад, ҳодисаҳои боздоштҳои худсарона, саркӯби занон, маҳдудияти шадид ба расонаҳо, қатлҳои саҳроӣ ва таҳдид ба фаъолони ҷомеаи шаҳрвандиро санадсозӣ кардааст.

ЮНАМО таъкид кардааст,  ҳатто заноне, ки бо либоси мавриди тасдиқи Толибон гаштугузор мекарданд, боздошт шудаанд. Дар вилоятҳои мухталиф, аз ҷумла Ҳирот вуруд ба бозор ва истифода аз нақлиёти ҷамъиятӣ барои заноне, ки “бурқаъ” напӯшанд, мамнуъ шудааст.

Дар Қандаҳор кормандони зан фақат бо доштани “корти шиносномаи маҳрам” ҳаққи кор карданро доранд, ки гирифтани он раванди тӯлонӣ ва вобаста ба тасдиқи шахсони маҳаллӣ мебошад.

Ин гузориш ҳамчунин, аз баста шудани ороишгоҳҳои занона ва таҳдидҳои маргбор бар зидди кормандони зан дар ниҳодҳои байналмилалӣ хабар медиҳад. ЮНАМО гуфт, баъзе аз кормандони зан ба далели ин таҳдидҳо маҷбур ба риояи чораҳои амниятӣ шудаанд.

Дар бахши ҳуқуқи занон Созмон аз мавридҳои никоҳи иҷборӣ, шиканҷа ва ҳабсҳои худсарона ном бурдааст. Ба гуфтаи ЮНАМО Толибон дар се моҳи ахир се қатли саҳроӣ дар вилоятҳои Бодғис, Нимрӯз ва Фароҳ анҷом додаанд ва бештар аз 230 нафар, аз ҷумла 48 зан дар мазҳари умум шалоқ зада шудаанд.

ЮНАМО ҳамчунин, аз боздошти дастаҷамъии 87 нафар ӯзбектабор дар Форёб ва куштори эътирозгарон дар Бадахшон дар пайи нооромиҳои вобаста ба маҳви киштзорҳои кӯкнор хабар додаанд.

Маҳдудиятҳои нави Толибон ба расонаҳо аз манъи пахши барномаҳои сиёсӣ то сензураи шадиди мундариҷа боиси баста шудани чандин воситаи ахбори хусусӣ шудааст. Созмон мегӯяд, истифодаи минаҳои боқимонда ва маводи таркандаи ҷангӣ дар ин давра ҳаёти 70 ғайринизомӣ, асосан кӯдаконро гирифтааст.

ЮНАМО дар фарҷоми гузориши худ аз ҷомеаи ҷаҳонӣ даъват намудааст, ки нисбат ба нақши фарогири ҳуқуқи башар, аз ҷумла ҳуқуқи занон дар Афғонистон бетафовут набошанд.

Dialog.tj